Een Nederlander (53) met een rechts-extremistisch verleden is opgepakt toen hij in Polen wapens probeerde te kopen. Bronnen melden dat het gaat om Ronald van der W. uit Apeldoorn. De Poolse autoriteiten noemen hem ‘een extremistische dreiging’ en denken dat hij de wapens wilde gebruiken voor ‘aanvallen’ op Nederlands grondgebied. Ook zou hij in Polen contact hebben gezocht met pro-Russische extremisten.
Van der W. was in het verleden onder meer betrokken bij de in 1998 verboden extreemrechtse politieke partij CP’86. Hij werd op 13 juni gearresteerd in de regio Poznan, in een operatie van de Poolse grenswacht en militaire inlichtingendienst SKW. De Apeldoorner werd daar op heterdaad betrapt bij de illegale aankoop van vijf vuurwapens, inclusief munitie. Bij zijn arrestatie werden ook 7300 euro aan contanten, gegevensdragers en andere mogelijke bewijsmiddelen in beslag genomen. Van der W. is voor drie maanden vastgezet in afwachting van zijn rechtszaak.
Onduidelijk is wat hij met de wapens van plan was. Volgens staatssecretaris Stanislaw Zaryn (Binnenlandse Veiligheid) was het ‘een reëel scenario’ dat Van der W. de wapens wilde gebruiken voor ‘aanvallen’ in Nederland. Hij stelt ook dat met de arrestatie ‘gevaarlijke gebeurtenissen’ zijn voorkomen. De politie in Nederland wil niet reageren op deze bewering.
De Poolse staatssecretaris noemt Van der W. in Poolse media ‘een radicaal met extreem-nationalistische opvattingen’. Volgens de Poolse inlichtingendiensten zocht de man in Polen contact met pro-Russische extremisten. Een woordvoerder van justitie in Polen wil verder geen vragen over de zaak beantwoorden.
Donderdag is het huis van Van der W. (53) in Apeldoorn doorzocht. Een groep van tien agenten, onder wie minimaal twee Poolse rechercheurs, forceerde in de vroege ochtend de deur van de woning en was daar de hele dag bezig. Ook informeerde de politie bij buren naar de gangen van Van der W. Diverse spullen zijn in beslag genomen.
De politie Oost-Nederland wil niet meer kwijt dan dat de actie in het huis van Van der W. een doorzoeking betrof in ‘een lopend onderzoek’. De actie vond plaats op verzoek van de autoriteiten in Polen, meldt de politie. De Nederlandse militaire inlichtingendienst MIVD geeft geen commentaar op de zaak.
Van der W. werkte de laatste jaren als verzekeringsagent. Buren reageren verbaasd op zijn aanhouding. Zij kennen hem als een vriendelijke man. ,,Hij was een beetje op zichzelf”, zegt een buurman. ,,De laatste weken zagen we hem niet meer, en ook zijn auto was er niet. Er zal toch niks met hem gebeurd zijn, dacht ik nog.”
In de jaren 90 was Ronald van der W. betrokken bij de extreemrechtse partij CP’86 en voortzettingen daarvan. CP’86 was een afsplitsing van de Nederlandse Volks Unie en werd eind jaren 90 verboden, omdat het volgens de rechter een criminele organisatie was die stelselmatig aanzette tot vreemdelingenhaat.
Onderzoeksgroep Kafka noemde Van der W. eerder een ‘ouwe getrouwe uit het extreemrechtse circuit’, die bij CP’86 ‘een van de bepalende mensen op de achtergrond’ was. Willem Wagenaar, onderzoeker bij de Anne Frank Stichting, kent hem ook nog uit die tijd. ,,Wat ik mij herinner is dat hij altijd heel erg zijn best deed om uit de spotlights te blijven.”
Of de Apeldoorner in Nederland nog steeds actief is in het extreemrechtse circuit, is onbekend. ,,Ik heb de laatste 20, 25 jaar niets meer van hem gezien”, zegt Wagenaar.
Wapendeskundige Jas van Driel herkent de wapens die Van der W. wilde aanschaffen als vier Glock 17-pistolen en één ‘compactvariatie’ van de CZ 75. ,,Ze zijn allemaal redelijk nieuw, van na 2000. Glocks zijn heel populair, alle criminelen willen er een. Het zijn standaard vuistvuurwapens van goede kwaliteit, halfautomatisch.”
Hij vermoedt dat Van der W. in een undercoveroperatie van de Poolse diensten is getrapt. ,,Mensen denken dat ze in een land als Polen zo even illegale wapens kunnen kopen, maar dat is echt een fabeltje. Eigenlijk is het gewoon een hele domme actie. Iemand die weet hoe de wereld van wapenhandel in elkaar zit, doet zoiets niet.”